Artykuł Jak inwestować w złoto? pochodzi z serwisu funduszopedia.pl.

Artykuł Jak inwestować na giełdzie? Giełda dla początkujących pochodzi z serwisu funduszopedia.pl.

Skąd się bierze inflacja

Wśród przyczyn wzrostu inflacji wymienia się najczęściej:

• nadmierne zwiększanie emisji pieniądza przez bank centralny (w Polsce jest to Narodowy Bank Polski) lub nadmierną kreację pieniądza w bankach komercyjnych;
• gwałtowny wzrost cen niektórych surowców, przede wszystkim ropy naftowej i surowców energetycznych, które powodują podniesienie kosztów transportu i produkcji;
• wadliwą strukturę gospodarki;
• niezrównoważony budżet państwa;
• nadmiernie – i rozłożone w czasie – inwestycje finansowane z budżetu państwa (przypadek Polski w latach siedemdziesiątych XX wieku).

W dobie globalizacji istotnym czynnikiem wzrostu inflacji może być jej import z zagranicy – wzrost cen importowanych towarów/surowców powoduje wzrost cen towarów na rynku krajowym.

Hiperinflacja

Inflacja towarzyszy nam niemal zawsze. Problem pojawia się wówczas, gdy rośnie ponad miarę, a zwłaszcza gdy przeradza się w hiperinflację. W Polsce najbardziej boleśnie doświadczyliśmy niszczącej siły tego zjawiska na przełomie lat osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych, gdy w ciągu roku ceny rosły od 60,2% w 1988 roku, poprzez 251,1% rok później, aż do 585,8% w 1991 roku. W kolejnych latach inflacja systematycznie spadała – w 2015 roku była ujemna i wyniosła -0,9%. Ponownie zaczęła rosnąć w 2017 roku.

Znacznie wyższych poziomów inflacji doświadczyli jednak Węgrzy w latach 1945-1946, gdzie jej poziom wyniósł 12,95 biliardów procent i Serbowie w latach 1992-1994 (309 tysięcy procent) oraz Niemcy, gdy w 1922 roku ceny rosły miesięcznie o blisko 30 tysięcy procent. W trzecim dziesięcioleciu XXI wieku z najwyższą inflacją boryka się Wenezuela – w kwietniu 2021 r. przekroczyła ona 3 tysiące procent.

Jak działa inflacja?

Niekontrolowana inflacja – z reguły przyjmuje się, że mamy z nią do czynienia, gdy sięga 10% – zaburza działalność rynku i całego procesu gospodarczego. Powoduje bowiem „zniweczenie całej kalkulacji ekonomicznej w dziedzinie produkcji, konsumpcji i zwiększa niepewność rachunku zysków dla nowych inwestycji” (źródło: Ludwik Jankowiak, „Środki walki z inflacją”).

Inflacja wywołuje także stałą i ciągle rosnącą presję pracowników na zwiększenie płac, co powoduje dalszy wzrost cen na rynku, bo producenci przerzucają wyższe koszty produkcji na konsumentów. Spirala się nakręca. Przy czym przerzucanie kosztów na konsumentów jest możliwe tylko w sytuacji, gdy firma ma ugruntowaną pozycję rynkową. Gdy jej pozycja jest słaba, popada w kłopoty, które w skrajnych przypadkach mogą się zakończyć bankructwem.

Inflacja najmocniej uderza w najsłabsze ekonomicznie grupy społeczne, bo jej wzrost zawsze powoduje wzrost cen podstawowych dóbr (żywność, energia), a te grupy wydają znaczną część swoich bieżących dochodów właśnie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych.

Choć inflacja bardzo negatywnie działa na portfele obywateli, to przez wielu polityków jest czasem postrzegana pozytywnie, bo generuje większe przychody dla budżetu państwa (wzrost cen powoduje wzrost wpływów z podatków). Ułatwia to spłatę zadłużenia, a także zwiększa redystrybucyjne możliwości państwa i inwestycje publiczne.

Skutkiem inflacji bywa często wzrost bezrobocia. Wiąże się to z mniejszymi inwestycjami – część z nich generuje większe zatrudnienie – a także koniecznością ograniczenia przez spółki kosztów. To także uderza w najsłabsze ekonomicznie grupy, bo redukcja zatrudnienia dotyka przede wszystkim niższych stanowisk pracowniczych.

Sposoby walki z inflacją

Najprostszym sposobem walki z inflacją jest podnoszenie stóp procentowych przez banki centralne. Efektem tego jest wzrost oprocentowania kredytów i wzrost ceny pieniądza, a więc zmniejszenie jego podaży. Negatywnym skutkiem podnoszenia stóp procentowych może być zduszenie wzrostu gospodarczego, bo wyższa cena pieniądza nie tylko zmniejsza konsumpcję, ale też ogranicza inwestycje przedsiębiorstw.

Innym często stosowanym na świecie sposobem walki z inflacją jest obniżenie cen surowców energetycznych poprzez zmniejszenie podatków od ich sprzedaży. Dotyczy to przede wszystkim paliw, które często mają bardzo duży udział w kosztach produkcji i transportu.

Innym, popularnym sposobem walki z inflacją – ale zdaniem większości ekonomistów nieskutecznym – są dotacje na najmniej zarabiających grup społecznych. Dotacje z reguły tylko jednak spowalniają wzrost kosztów utrzymania, a nie obniżają inflacji.

Co to jest inflacja i jak się przed nią chronić?

Ratunkiem przed inflacją jest rozsądne oszczędzanie pieniędzy. Rozsądne, a więc z wykorzystaniem takich instrumentów, które dają wyższą stopę zwrotu niż poziom inflacji. Jeśli więc inflacja oscyluje wokół 8 procent, to trzeba korzystać z takich form oszczędzania, które dają stopę zwrotu wyższą niż 8 procent. Każdy niższy poziom zysku powoduje, że nasze oszczędności topnieją.

Przykład: Zainwestowaliśmy w korzystną lokatę, która umożliwia zarobek 6% w skali całego roku. Wydaje się, że to dobre rozwiązanie, które uchroni nasz kapitał i przy okazji pozwoli trochę zarobić. Jednak w sytuacji, gdy realna inflacja wyniesie 8%, to siła naszego pieniądza spadnie o różnicę między stopą zwrotu a realną inflacją, a więc o 2 punkty procentowe. Innymi słowy – nominalnie zarobimy, ale wszystko podrożeje na tyle, że realnie stracimy (źródło: www.caspar.com.pl).

Jedną z form chronienia oszczędności przed inflacją są inwestycje na rynku kapitałowym. Decydując się na takie rozwiązanie trzeba jednak ostrożnie dobierać instrumenty – zdaniem specjalistów największe szanse na wypracowanie wyższej stopy zwrotu niż poziom inflacji dają fundusze akcji oraz fundusze obligacji korporacyjnych. Oba te instrumenty wiążą się jednak z dużym ryzykiem.

Pokonanie inflacji z wykorzystaniem funduszy inwestycyjnych wymaga też z reguły aktywnego zarządzania swoim portfelem, uważnego śledzenia trendów w gospodarce, racjonalnej dywersyfikacji i starannego wyboru horyzontu inwestycyjnego.

Artykuł Co to jest inflacja? pochodzi z serwisu funduszopedia.pl.

Trzecim, być może najważniejszym zyskiem, są pieniądze odłożone na emeryturę. Niezbędne pieniądze, bo zdaniem wszystkich ekonomistów, zajmujących się systemem emerytalny, państwo będzie zmuszone w przyszłości płacić emerytom bardzo niewysokie świadczenia. W efekcie dzisiejsi 30-40-latkowie naprawdę mogą znaleźć się poniżej progu ubóstwa. Ich przewidywaną złą sytuację materialną w przyszłości pogłębiło jeszcze odwrócenie reformy emerytalnej i skrócenie czasu pracy.

Zadbaj o emeryturę sam!

Wydaje się, że jedynym sposobem uniknięcia w przyszłości nędzy – lub pracy aż do śmierci – jest samodzielne zadbanie o oszczędności, dzięki którym po zakończeniu aktywności zawodowej będziemy mogli uzupełniać „państwową emeryturę”. Sposobem na to są właśnie Indywidualne Konta Emerytalne oraz Indywidualne Konta Zabezpieczenia Emerytalnego. Na dodatek sposobem, który już dzisiaj w znaczącym stopniu wpływa na nasz stan posiadania.

Przepisy z 2004 roku stanowią, że kwota wpłacona na IKZE jest odliczana od podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. To oznacza, że wypełniając PIT wykazujemy mniejszych dochód. I to mniejszy znacząco. Wysokość ulgi zależy od tego, w którym progu podatkowym sytuują nas nasze roczne dochody. Warto dodać, że dotyczy to również tych przedsiębiorców, którzy płacą 19-procentową stawkę liniową.

Limit IKZE – skąd się bierze?

Niestety, są i pewne ograniczenia – wpłaty na IKZE mogą stanowić najwyżej 1,2 prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej. W tym roku limit IKZE wynosi więc 5 718 zł, bo przeciętne miesięczne wynagrodzenie w gospodarce narodowej to w tym roku, jak mówią prognozy, 4765 zł. Trzeba także dodać, że korzystając z IKZE zapewniamy sobie nie tylko ulgę podatkową, ale jesteśmy również zwolnieni z tzw. podatku Belki, czyli podatku od zysków kapitałowych. Warto też pamiętać, że pieniądze zgromadzone na IKZE są dziedziczone.

A konkretne zyski „tu i teraz”? Osoby, które zainwestują i wypełnią w tym roku limit IKZE, a znajdują się w pierwszej, 18-procentowej skali podatkowej, będą mogły sobie odliczyć od podstawy opodatkowania 1 029 zł. Osoby płacące 32-procentowy podatek zaoszczędzą dzięki IKZE 1 830 zł, a płacący 19-procentową stawkę przedsiębiorcy zatrzymają w portfelu 1 086 zł.

Artykuł Limit IKZE – wypełnij i oszczędzaj! pochodzi z serwisu funduszopedia.pl.

Strategia inwestycyjna jest konsekwencją odpowiedzi na pytania o cel inwestowania oraz horyzont. Wiedząc jak długo zamierzamy utrzymać inwestycję, możemy przejść do rozplanowania w co chcemy inwestować.

Krótkoterminowy horyzont inwestycyjny

Jeśli cel jest krótkoterminowy – roczny lub trzyletni – wówczas nasz portfel inwestycyjny powinien opierać się przede wszystkim na rozwiązaniach bezpiecznych, które nie narażą nas na gwałtowny spadek wartości inwestycji.

Oczywiście wiele zależy od punktu, w którym znajduje się cykl gospodarczy, od sytuacji na rynku kapitałowym, ale generalna zasada przy krótkoterminowym celu inwestycyjnym, podpowiada inwestowanie w instrumenty, które nie podlegają gwałtownym wahaniom wycen.

Długoterminowy horyzont inwestycyjny

Długoterminowy horyzont zakłada inwestowanie przez okres trzech lat lub dłuższy – w praktyce oznacza to, że zainwestowane środki nie będą nam nagle potrzebne i mogą spokojnie pracować przez minimum 36 miesięcy na nasz zysk.

W takiej sytuacji możemy pokusić się o instrumenty bardziej ryzykowne – zawierające większą pulę rozwiązań akcyjnych. Dlaczego? Długi termin inwestycji daje szansę, że na wypadek gdyby nasz portfel stracił część swojej wartości w wyniku korekty wycen, będzie miał czas aby ją odpracować. Giełda ulega trendom cyklicznym – każda hossa ma swoją bessę, a każdy szczyt swoją korektę – dlatego jest miejscem dla ludzi cierpliwych, nieulegających emocjom.

Instrumenty ryzykowne to potencjalnie większy zysk, więc dopiero inwestowanie w długim terminie może okazać się korzystne i przynosić spektakularne wyniki.

Nawet jednak przeważając portfel w kierunku funduszy akcyjnych warto pamiętać o jego równoważeniu przy pomocy funduszy dłużnych – to zmniejsza ryzyko inwestycji i bardziej ją balansuje. Wybierając fundusze akcyjne zwróćmy uwagę przede wszystkim na te, które inwestują na szerokim rynku, to znaczy na przykład w Stanach Zjednoczonych, w Europie, Azji lub na całym świecie. Takie fundusze są z reguły lepiej zrównoważone niż produkty skupione na jednym rynku lub inwestujące na przykład w małe i średnie spółki notowane na warszawskiej Giełdzie Papierów Wartościowych.

Strategia inwestycyjna gdy horyzont nie jest ani krótki ani długi

Oczywiście trzyletni horyzont inwestycyjny nie oznacza, że nasze środki zostaną zamrożone na ten czas. W dowolnym momencie możemy swoje pieniądze umorzyć – musimy się jednak liczyć z ryzykiem straty. Również w przypadku wypracowania zadowalającego wyniku w krótszym czasie, nie musimy dalej ryzykować i wystawiać się na korekty – w dowolnej chwili możemy skonsumować wynik naszego portfela.

Określenie długości horyzontu inwestycyjnego jest rzeczą bardzo płynną i obrazuje raczej tendencję. W krótkim horyzoncie bardziej rozsądnym wyborem będą fundusze bezpieczne. W miarę wydłużania się horyzontu, możemy dywersyfikować portfel domieszką instrumentów akcyjnych.

Artykuł Strategia inwestycyjna – jak inwestować w fundusze? pochodzi z serwisu funduszopedia.pl.

Wiele osób inwestuje swoją nadwyżkę finansową „na czarną godzinę”, bez określenia celu. Oczywiście, dobrze mieć zgromadzone pewne środki na pokrycie wydatków związanych z wypadkami losowymi, ale tutaj lepszym wyborem będzie odłożenie tej kwoty na koncie bankowym, rzecz jasna najlepiej oprocentowanym.

Natomiast inwestując pieniądze w fundusze inwestycyjne warto określić konkretny cel. Może to być na przykład zakup nowego samochodu, mieszkania, remont domu, wielka wyprawa do Australii i Nowej Zelandii. To cele krótkoterminowe. Celem może być też – i to już będzie inwestycja długoterminowa – zapewnienie sobie środków finansowych na emeryturę, bo ta państwowa z pewnością będzie dużo mniejsza od naszych oczekiwań. Dopiero gdy poradzimy sobie z tym problemem, możemy iść krok dalej.

Wskazanie celu inwestycyjnego pozwala określić nasz horyzont inwestycyjny i dobrać prawidłową strategię dla naszych inwestycji. To niezbędne, abyśmy mogli w każdej chwili sprawdzić, czy poczynione inwestycje prowadzą do realizacji naszego planu. Czy osiągane wyniki są odpowiednie i czy nie należy dokonać jakichś zmian w portfelu inwestycyjnym.

Znasz już swój cel? Przejdźmy do omówienia dobrej strategii.

—
fot. Hasan Albari via Pexels

Artykuł Cel inwestycyjny – jak inwestować w fundusze? pochodzi z serwisu funduszopedia.pl.

Horyzont inwestycyjny jest najważniejszy

Horyzont inwestycyjny jest jednym z najważniejszych kryteriów, którymi powinien się kierować inwestor. To właśnie od czasu trwania inwestycji w dużym stopniu uzależniony jest wybór odpowiedniej strategii inwestycyjnej. Z kolei strategia zależy od celu, który chcemy zrealizować przy pomocy zainwestowanych pieniędzy.

Określenie sobie horyzontu inwestycyjnego, to nic innego jak decyzja na temat: jak długo będę utrzymywał inwestycję. Trzeba udzielić odpowiedzi rzetelnej i prawdziwej, bowiem jest to pytanie trudniejsze niż się z pozoru wydaje.

Odpowiedź: “jak będę potrzebował, to wycofam środki i skończę inwestowanie” jest pierwszym i jednym z podstawowych błędów początkującego inwestora. Wyznaczenie horyzontu inwestycyjnego powinna warunkować przede wszystkim odpowiedź na jedno z dwóch pytań:

• kiedy zainwestowane środki będą mi potrzebne?
• kiedy chciałbym skonsumować zysk z poczynionej inwestycji?

Musimy pamiętać, aby horyzont był  adekwatny do inwestycji, jaką zamierzamy poczynić. Dlatego ważne jest, aby nie zawiesić tej decyzji w czasie i nie uzależniać jej od nagłych finansowych potrzeb, gdyż jest to proces dość długi. Generalna zasada jest taka, że rozwiązania mniej ryzykowne są dobre dla osób, które posiadają krótki horyzont, a dopiero przy dłuższym czasie inwestowania, możemy rozważyć rozwiązania bardziej ryzykowne. Tutaj przechodzimy już powoli do planowania strategii inwestycyjnej.

Mając odłożony pewien kapitał, możemy część ulokować w rozwiązania akcyjne – to środki, których będziemy potrzebować za 3-4 lata. Resztę możemy zainwestować w coś mniej ryzykownego i mieć świadomość, że w każdej chwili możemy umorzyć inwestycję bez wysokiej straty.

Horyzont inwestycyjny to zamrożenie kapitału?

Oczywiście podczas inwestowania w fundusze nie mówimy o zamrażaniu kapitału tak jak na przykład w przypadku lokaty, gdzie w momencie umorzenia inwestycji, tracimy gwarantowany procent. Odpowiedni horyzont umożliwia wycofanie się z inwestycji możliwie bezboleśnie. Ryzyko inwestycyjne powiązane jest ze zmiennością wycen. Rozważmy trzy czysto hipotetyczne warianty:

• Adam zainwestował 2 000 zł w fundusze akcyjne. Pech chciał, że krótko po założeniu rejestru, na rynku nastąpiła gwałtowna, krótkotrwała korekta. Po korekcie wartość inwestycji Adama wynosiła już tylko 1 500 zł. Korekty na giełdzie to rzecz naturalna, a po przecenach inwestorzy zazwyczaj zaczynają skupować przecenione akcje i rynki znowu zaczynają rosnąć. Po roku inwestycja Adama była warta ponownie 2 000 zł, a po roku kolejnym już 2 200 zł. Gdyby Adam nie miał odpowiedniego horyzontu inwestycyjnego, mógłby być zmuszony umorzyć inwestycję niedługo po korekcie i tym samym odnotować znaczny spadek wartości portfela.
• Alicja, podobnie jak Adam, zainwestowała swoje oszczędności w kwocie 3 000 zł. Miała jednak szczęście, ponieważ otworzyła rejestr na chwilę przed mocnym wzrostem sektora gospodarki, w którym ulokowała swoje środki. Po roku jej inwestycja była warta 3 500 zł. Po wzroście nastały gwałtowne korekty, które jednak nie doprowadziły do utraty całego wypracowanego zysku. Inwestycja Alicji była warta odpowiednio 3 050 zł po dwóch latach i 3 400 po trzech – kiedy sytuacja rynkowa ponownie się odwróciła.
• Paweł nie był pewny, czy będzie mógł zainwestować w fundusze na trzy lata całe swoje oszczędności. Dlatego zdecydował się na rozwiązanie mało ryzykowne, które miało na celu ochronę jego kapitału. Okazało się, że miał rację – musiał umorzyć inwestycję po 1,5 roku, aby wyremontować mieszkanie. Fundusze pieniężne i dłużne, na które się zdecydował, charakteryzują się małą zmiennością więc Paweł w każdej chwili mógł odzyskać pieniądze. Zysk jaki wypracował to 70 zł z inwestycji kwoty 3 000 zł

—

fot. Pixabay via Pexels

Artykuł Horyzont inwestycyjny – jak inwestować w fundusze? pochodzi z serwisu funduszopedia.pl.

Artykuł Jak inwestować w fundusze inwestycyjne? [poradnik] pochodzi z serwisu funduszopedia.pl.